Een nieuwe EU-wet betreffende duurzaamheid en de verantwoordelijkheid van bedrijven is afgezwakt onder invloed van Amerikaanse lobby. Dit blijkt uit onderzoek van Follow The Money. De wet, die oorspronkelijk strengere eisen zou stellen aan bedrijven op het gebied van milieu-impact en sociale verantwoordelijkheid, is in een afgezwakte vorm aangenomen na druk vanuit de Verenigde Staten.
De kern van de wet beoogt bedrijven verantwoordelijk te stellen voor hun impact op mens en milieu, niet alleen binnen de EU, maar ook in hun wereldwijde waardeketens. Het doel was om bedrijven aan te sporen tot duurzamere praktijken en om slachtoffers van bijvoorbeeld milieuschade of mensenrechtenschendingen een mogelijkheid te bieden verhaal te halen.
De Amerikaanse lobby, bestaande uit vertegenwoordigers van diverse industrieën, heeft zich actief ingezet om de wet te beïnvloeden. Argumenten die werden aangevoerd, betroffen onder meer de concurrentiepositie van Europese bedrijven ten opzichte van Amerikaanse bedrijven en de administratieve lasten die de wet met zich mee zou brengen. Door middel van intensieve contacten met Europese politici en ambtenaren, en het indienen van amendementen, is het gelukt om de wet in belangrijke mate af te zwakken.
Concreet zijn er wijzigingen doorgevoerd in de reikwijdte van de wet, de definities van verantwoordelijkheid en de handhavingsmechanismen. Zo zijn bepaalde sectoren uitgezonderd van de strengste regels, en zijn de criteria voor aansprakelijkheid aangescherpt, waardoor het moeilijker wordt om bedrijven daadwerkelijk verantwoordelijk te houden voor misstanden. Ook de mogelijkheden voor slachtoffers om schadevergoeding te eisen zijn beperkt.
De afzwakking van de wet heeft geleid tot kritiek van milieuorganisaties en mensenrechtenorganisaties. Zij vrezen dat de wet in de huidige vorm onvoldoende effectief zal zijn om bedrijven daadwerkelijk aan te sporen tot duurzaam ondernemen en om slachtoffers van misstanden te beschermen. De Europese Commissie en het Europees Parlement hebben nog niet gereageerd op de berichtgeving over de Amerikaanse lobby.
